એપશહેર

અમદાવાદના પશ્ચિમ ભાગમાં ભૂકંપનું જોખમ સૌથી વધારેઃ સર્વે

ગુજરાતના મહાનગરોમાં ગગનચુંબી ઈમારતો બનાવવાની સરકારે મંજૂરી આપી છે. આ વચ્ચે ધ્યાન દોરવા જેવી વાત એ છે કે છેલ્લા એક મહિનામાં અમદાવાદમાં ભૂકંપના ત્રણ આંચકા અનુભવાયા હતા. આ સિવાય સર્વેમાં તે વાત પણ સામે આવી છે કે અમદાવાદના પશ્ચિમ ભાગમાં ભૂકંપનું જોખમ સૌથી વધારે છે.

Reported byPaul John | Written byમિત્તલ ઘડિયા | TNN 21 Aug 2020, 8:26 am
પોલ જ્હોન, અમદાવાદઃ સરકારે દુબઈ અને સિંગાપોરની જેમ ગુજરાતમાં પણ 70 માળની ગગનચુંબી ઈમારતો બનાવવાની હાલમાં જ મંજૂરી આપી છે, ત્યારે એક વાત જાણવા જેવી છે અને તે એ છે કે, આ વર્ષના જૂનથી 15 ઓગસ્ટની વચ્ચે અમદાવાદમાં ભૂકંપના ઓછામાં ઓછા ત્રણ આંચકા અનુભવાયા હતા. આ નીતિ વર્તમાન જનરલ ડેવલપમેન્ટ કંટ્રોલ રેગ્યુલેશન (GDCR)માં પ્રવેશ કરે તે પહેલા, ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ સીઝ્મોલોજીકલ રિસર્ચે (ISR) અમદાવાદ શહેર માટે તૈયાર કરેલા ધરતીકંપ જોખમ નકશા (સીઝમિક હૅઝર્ડ મેપ) પર ધ્યાન દોરવા જેવું છે. 2001માં ભૂકંપે સર્જેલા વિનાશ બાદ GDCRની રચના કરવામાં આવી હતી.
I am Gujarat ahmedabad


ઓક્ટોબર, 2019માં પ્રકાશિત થયેલા નક્શામાં અમદાવાદના કયા વિસ્તારોમાં બિલ્ડિંગો છે અને ભૂકંપ આવવાની સ્થિતિમાં અસુરક્ષિત છે તેની માહિતી આપવામાં આવી છે. તેમાં તેવો પણ દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે, જોધપુર ગામ, સેટેલાઈટ, મેમનગર અને થલતેજ જેવા વિસ્તારો ભૂકંપનું સૌથી વધારે જોખમ ધરાવતા ઝોનમાં આવે છે. આ વિસ્તારો મણિનગર, ઈસનપુર અને ઘોડાસર કરતાં વધુ જોખમકારક છે.

ISR નક્શા પ્રમાણે, પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલું સોલા, ગોતા, સરખેજ તેમજ વાસણાનો ભાગ 'સુરક્ષિત' છે. જોખમી વિસ્તારોમાં આગળ નવરંગપુરા, ઉસ્માનપુરા, કેશવનનગર, બાપુનગર, રખિયાલ અને નારોલ ચોકડી આવે છે, જ્યારે ચાંદખેડા અને તેના આસપાસના વિસ્તારો સલામત અથવા મધ્ય ઝોન હેઠળ છે.

રિસર્ચમાં સૂચવવામાં આવ્યું છે કે, સાબરમતી નદીના કિનારે રેતી અને પૂરના પાણીની સંગ્રહની હાજરી જોખમમાં વધારો કરે છે. 'અમદાવાદનો પશ્ચિમ ભાગ સૌથી વધુ સંકટ ધરાવે છે. ઉત્તર અને પૂર્વ ભાગમાં ધરતીકંપનું જોખમ મધ્યમ છે', તેવો દાવો સ્ટડીમાં કરવામાં આવ્યો હતો. જે ISRના વિનય દ્વિવેદી, વાસુ પંચોલી, મદન રાઉત, પવન સિંહ, બી. સાઈરામ, સુમેર ચોપરા, પૂર્વ DGISR બી.કે. રસ્તોગી અને ધનબાદ (IIT)ના આર.કે. દુબે દ્વારા કરવામાં આવી હતી.

મુખ્યરૂપથી શહેરના પ્લાનર્સ અને સ્ટ્રકચરલ એન્જિનિયરને બિલ્ડિંગ ડિઝાઈન કરવામાં મદદ કરવા અને ધરતીકંપમાં જીવ તેમજ સંપત્તિને નુકસાન થવાની શક્યતા ઘટાડવામાં સિવિલ સ્ટ્રક્ચર્સ માટે અમદાવાદ શહેર માટે માઈક્રો-લેવલ સીઝમિક હૅઝર્ડ એસેસમેન્ટ મેપ,, જીયોટેકનિકલ મેથડનો ઉપયોગ કરીને બનાવવામાં આવ્યો હતો.

જમીનના સેમ્પલ, ભૂ-ભૌતિક તપાસ, જમીનની જાડાઈની માહિતી, શિઅર વેલ વેલોસિટી, દ્રવીકરણની સામે સુરક્ષાના પરિબળો, અર્થક્વેક એમ્પ્લિફિકેશન ફેક્ટર સામે સાઈટની પ્રતિક્રિયા જેવા પરિબળોને ધ્યાનમાં લીધા બાદ નક્શો તૈયાર કરવામાં આવ્યો હતો.

સ્ટડી સ્પ્રિંગર બુલેટિન ઓફ એન્જિનિયરિંગ જીયોલોજી એન્ડ એન્વાયરમેન્ટમાં ઓક્ટોબર 2019માં પબ્લિશ કરવામાં આવી હતી. ભાગ લેનારા સંશોધનકર્તાઓ ISR અને ધનબાદની ઈન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ટેકનોલોજી, ઈન્ડિયન સ્કૂલ ઓફ માઈન્સ IITના છે. આ સ્ટડી માટે અમદાવાદના જુદા-જુદા સ્થળોએ 23 બોરહોલ્સ ડ્રિલ કરવામાં આવ્યા હતા અને 54 સ્થળોએ સેન્સર આધારિત ક્ષેત્ર લેબોરેટરી ટેસ્ટ કરવામાં આવ્યા હતા. એકંદરે, અમદાવાદના પશ્ચિમ ભાગમાં સૌથી વધુ જોખમ જોવા મળ્યું. ઉત્તર અને પૂર્વીય ભાગોમાં ભૂકંપનો ખતરો મધ્ય જોવા મળ્યો હતો.
લેખક વિશે
Paul John
Paul John is special correspondent at The Times of India, Ahmedabad and reports on urban infrastructure, RTI and taxation related issues. His enjoys doing human interest stories and going to rural areas and reporting on issues affecting people there.... વધુ વાંચો

Read Next Story

Gujarati News - I am Gujarat: ગુજરાત, દેશ, વિદેશ, શિક્ષણ, બિઝનેસ, મૂવી, જ્યોતિષ, ધર્મ, સ્પોર્ટ્સના લેટેસ્ટ સમાચાર ઉપરાંત વાયરલ ન્યૂઝ મેળવવા માટે ડાઉનલોડ કરો IamGujaratની એપ
તમામ તાજી ખબરો માટે I am Gujarat ફેસબૂકપેજને લાઈક કરો